COP31 2. taslağına sivil toplumdan tepki

COP31 çerçeve kararının ikinci taslağında fosil yakıtlardan uzaklaşma ifadesi yer almazken, CCUS için 500 milyon tonluk sayısal hedef metne girdi.

Enerji Günlüğü - COP31 çerçeve kararının ikinci taslağı yayımlandı. Pazartesi günü paylaşılan ilk taslakta yer alan fosil yakıtlardan uzaklaşma ifadesi metinden çıkarıldı. Karbon yakalama teknolojileri ise metinde kaldı.

Taslak; 35’te 35 hedefini, uyum finansmanının 2035’e kadar üç katına çıkarılmasını, kayıp ve zarar fonunu, 1,5 derece hedefine bağlılığı ve IPCC rapor takviminde gecikme yaşanmamasını içeriyor.

Taslağın ardından COP31 Başkanı Murat Kurum, Müzakereler Başkanı Chris Bowen ve BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi İcra Sekreteri Simon Stiell basın toplantısı düzenledi. Kurum, taslağın 1,5 dereceye bağlılığını vurguladı. İkinci öncelik olarak elektrifikasyon hedefini sıraladı ve bunu yenilenebilir kapasite artışı, enerji verimliliği, şebeke ve depolamayla birlikte ele aldıklarını söyledi. Üçüncü sırada karbon yakalama, kullanma ve depolama (CCUS) teknolojileri yer aldı.

Kurum, Antalya’dan Addis Ababa’ya uyum ve dayanıklılık finansmanı yol haritası önerdiklerini açıkladı. Fosil yakıtlardan uzaklaşmanın metinde yer almamasına ilişkin soruya Bowen, konsensüsün mümkün kıldığı en iddialı sonucu aldıklarını belirtti. Kurum ise önceki COP kararlarını yeniden tartışmaya açmadıklarını söyledi.

SİVİL TOPLUM VE UZMANLARDAN TEPKİ

İklim Ağı, fosil yakıtlardan çıkışa dair ifadenin bulunmamasını müzakereler açısından geri adım olarak niteledi. Ağ, elektrifikasyon hedefinin elektriğin yenilenebilir kaynaklardan sağlanacağına dair güvence içermediğini belirtti. İnsan hakları, toplumsal cinsiyet ve yerli haklarına ilişkin hükümlerin de metinden çıkarıldığını aktardı.

İstanbul Politikalar Merkezi’nden Ümit Şahin, CCUS için 500 milyon tonluk sayısal hedef konulduğuna dikkat çekti. Fosil yakıtlardan uzaklaşma kararının Dubai’deki Birinci Küresel Durum Değerlendirmesi’nde anıldığını, değerlendirmenin süresinin 2028’de dolduğunu söyledi. Şahin, kararın 2028’e taşınmaması halinde 2023 öncesine dönüleceğini belirtti. İlk taslaktaki adil geçişin de çıkarıldığını ekledi.

Max Planck İnovasyon ve Rekabet Enstitüsü’nden Dr. Ezgi Ediboğlu, uyum finansmanı için önerilen en az 120 milyar dolarlık tutarın metinden çıkarıldığını belirtti. Uyum ve dayanıklılık uzmanı Dr. Demet İntepe ise Uyum Fonu’nun COP31’de yalnızca 50,2 milyon dolar bağış topladığını hatırlattı.