Enerji Günlüğü - Küresel Rüzgar Enerjisi Konseyi (GWEC), Türkiye Rüzgar Enerjisi Birliği (TÜREB) iş birliğiyle “Geleceğe Güç Veren Küresel Rüzgar Enerjisi Bildirisi”ni (Global Wind Declaration for Powering the Future) açıkladı. Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenen COP31 kapsamında 13 Kasım’da yayımlanan bildiri, rüzgar enerjisi kapasitesinin önümüzdeki on yılda ölçeklendirilmesine yönelik bir yol haritası sunuyor. Metin, sektörün taahhütlerini ve hükümetlere yönelik politika önerilerini bir araya getiriyor. Bildiri, dünya liderlerinin Antalya zirvesini “Uygulama COP’u” olarak adlandırma çağrısına da yanıt veriyor.
Bildiriye rüzgar enerjisi proje geliştiricileri, türbin üreticileri ve tedarik zincirinin farklı halkalarında çalışan şirketler destek verdi. Avrupa, Afrika, Amerika, Asya ve Pasifik’teki ulusal ve bölgesel rüzgar enerjisi birlikleri de metnin arkasında yer aldı.
2025'TE 165 GW YENİ KAPASİTE
GWEC verilerine göre dünya genelindeki kurulu rüzgar enerjisi kapasitesi son yirmi yılda 20 kattan fazla artarak 2025 sonunda 1.299 GW’a ulaştı. Sektör 2025'te 165 GW yeni kapasiteyi devreye aldı. Bu rakam, bir önceki rekor yılın yüzde 40 üzerinde. Yalnızca geçen yıl eklenen kapasite, yaklaşık 118 milyon hanenin daha elektrik ihtiyacını karşılayabilecek düzeye denk geliyor. Rüzgar enerjisi bugün yaklaşık 140 ülkede elektrik üretimine katkı sağlıyor.
Bildiri, GWEC’in modellemelerini de içeriyor. Buna göre küresel rüzgar enerjisi kapasitesi 2029'a kadar 2 TW’a, 2035'e kadar 3 TW’a ulaşma yolunda. Hükümetler proje geliştiricilerin ve üreticilerin karşılaştığı engelleri kaldırır, yatırım risklerini azaltır ve finansmanı harekete geçirirse kapasite 2035'e kadar 4 TW’a çıkabilecek.
BEŞ TEMEL İLKE
Bildiri, “Hızlandırılmış Gelişim için Beş Temel İlke”yi tanımlıyor. İlk ilke, politika öngörülebilirliğini sağlamak ve yatırım yapılabilir proje portföyleri oluşturmak. İkinci ilke, bölgesel ekonomileri destekleyen rüzgar enerjisi sanayileri kurmak; bu başlık yerel üretimi, istihdamı ve ekonomik kalkınmayı kapsıyor. Üçüncü ilke, inovasyonu, standartları ve sürdürülebilir tedarik zincirlerini geliştirmek. Dördüncü ilke, rüzgar enerjisini şebeke altyapısı ve depolamayla birlikte enerji sistemi planlamasına entegre etmek. Beşinci ilke ise denizüstü rüzgar enerjisinin tüm potansiyelini açığa çıkaracak politika ve yatırımları desteklemek.
“İZİN SÜRESİ İNŞA SÜRESİNİ AŞMAMALI”
GWEC CEO’su Ben Backwell, temiz, güvenli ve uygun maliyetli enerji sistemine geçişin rüzgar enerjisiyle başladığını söyledi. Backwell, rüzgar enerjisinin planlamanın merkezine alınmasıyla elektrifikasyonun yaygınlaştığı bir ekonomide artan yerli ve uygun maliyetli enerji talebinin karşılanabileceğini belirtti. Bunun ülkelerin iklim hedeflerine ulaşmasına ve olası enerji krizlerine karşı hane ile işletmeleri korumasına katkı sağlayacağını ifade etti.
Backwell, izin süreçlerine dikkat çekerek şu örneği verdi: “Bir denizüstü rüzgar enerjisi santralinin inşası iki yıl sürüyorsa, gerekli izinlerin alınması sekiz ila on iki yıl sürmemeli.” Backwell, bildirinin önümüzdeki on yılda kapasiteyi üç, hatta dört katına çıkarabilecek bir yol haritası ortaya koyduğunu söyledi. Hedeflere ulaşmanın kamu ve özel sektörün birlikte çalışmasına bağlı olduğunu vurgulayan Backwell, öngörülebilir politikalara, gelecekteki talebe ilişkin net sinyallere, rüzgar enerjisinin elektrik sistemine daha iyi entegrasyonuna ve şebeke altyapısı, izin süreçleri, finansman ile tedarik zincirindeki sorunların çözümüne ihtiyaç olduğunu kaydetti.
GUTERRES: “OLAĞANÜSTÜ BİR HIZLANMAYA İHTİYACIMIZ VAR”
COP31 Liderler Zirvesi’nde konuşan BM Genel Sekreteri António Guterres, dünyanın iklim değişikliğiyle mücadelede gereğinden çok daha yavaş ilerlediği uyarısını yaptı. Guterres, yenilenebilir enerji kapasitesinin 2025 seviyesine kıyasla 2035'e kadar üç katına çıkarılması çağrısını yineledi. Guterres, “Olağanüstü bir hızlanmaya ihtiyacımız var. Yenilenebilir enerjiyi, şebekeleri, depolama sistemlerini ve temiz elektrifikasyonu baş döndürücü bir hızla yaygınlaştırmalıyız” dedi.
HANNIBAL: 2035'TE 4 TW’IN ÜZERİ MÜMKÜN
GWEC Başkanı, Copenhagen Infrastructure Partners Ortağı ve Stiesdal Offshore Ticari İşlerden Sorumlu Üst Yöneticisi Michael Hannibal, sektörün bugün yaklaşık 1,3 TW kurulu kapasiteye ulaştığını ve geçen yıl rekor düzeyde 165 GW eklediğini hatırlattı. Hannibal, küresel rüzgar enerjisi kapasitesinin 2035'e kadar 4 TW’ın üzerine çıkarılabileceğini belirtti. Sektörün projeleri bu ölçekte hayata geçirebildiğini kanıtladığını söyleyen Hannibal, “Şimdi daha hızlı hareket etmeli, daha fazla yatırımı harekete geçirmeli ve bu hedefleri somut projelere dönüştürmeliyiz” ifadelerini kullandı.
TÜREB’DEN ÜÇ ÇAĞRI: İZİN, ŞEBEKE, FİNANSMAN
TÜREB Başkanı Dr. İbrahim Erden, rüzgar enerjisinin arz güvenliğini güçlendirebileceğini, elektrifikasyonu destekleyebileceğini ve sanayinin rekabet gücünü artırabileceğini söyledi. Türkiye’nin deneyiminin, rüzgar enerjisi geliştirmeyi üretim altyapısı ve uluslararası iş birlikleriyle birleştirmenin değerini gösterdiğini belirten Erden, daha fazla projenin hayata geçmesi için öngörülebilir politikalara, etkin izin süreçlerine, şebeke ve depolama altyapısına zamanında yatırıma ve uygun maliyetli finansmana erişime ihtiyaç bulunduğunu kaydetti.
Erden, TÜREB ve GWEC olarak hükümetler, sektör temsilcileri ve finans kuruluşları arasında daha yakın iş birliği çağrısı yaptıklarını açıkladı. Hedeflerini ise uygulamada karşılaşılan engelleri kaldırmak, yerel tedarik zincirlerini güçlendirmek ve toplumlara uygun maliyetli, temiz elektrik ile kalıcı ekonomik fayda sağlamak olarak sıraladı.
STIESDAL: “50 YIL ÖNCE KİMSE BUNU HAYAL EDEMİYORDU”
Modern rüzgar enerjisi sektörünün öncülerinden ve GWEC Elçisi Henrik Stiesdal, 1976'da ilk rüzgar türbinini kurduğunda çok az kişinin rüzgarın dünyanın başlıca elektrik kaynaklarından biri olacağını düşündüğünü anlattı. Stiesdal, 50 yılın ardından rüzgar enerjisinin geniş ölçekte temiz ve uygun maliyetli enerji sağlayabildiğini söyledi. Bildirinin, rüzgar enerjisini hızlandırmanın yalnızca iklim değişikliğiyle mücadele anlamına gelmediğini, daha güvenli, daha müreffeh ve daha sürdürülebilir bir dünya inşa etmek anlamı taşıdığını hatırlattığını ifade etti.