Evet. Gözümüzün içine baka baka, hiç utanmadan sıkılmadan bütün dünyaya yalan söylüyor ABD Başkanı Donald Trump.
Bildiğimiz üzere bütün dünyanın başına bela olmuş bu ABD Başkanı, aslında Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelensky’nin mesleğini elinden alabilecek doğal yeteneklere sahip bir insan. Ama bu dünyada çekilecek günahlarımız varmış ki, bizim yaşadığımız çağda ABD başkanı oldu.
El atmadığı, dil uzatmadığı yer ve alan yok. Normalde ciddiye alınacak bir adam değil ama geçici de olsa şu anda taşıdığı ünvan işi değiştiriyor. Adam ABD Başkanı. İşte o ABD başkanı bize yalan söylüyor.
Diyeceksiniz ki; o kadar çok konuda yalan söylüyor ki, sen hangisinden bahsediyorsun.
Son aylarda dünyayı içine soktuğu enerji krizi ve özellikle de son haftalardaki dizel yakıt konusu.
Son olarak, ülke içindeki fiyatların aşırı yükselmesini gerekçe göstererek dizel yakıt ihracatına yasak getirmeyi diline dolamış durumda. En önemli dizel alıcısı Avrupa olduğu için de onlara mesaj veriyor ve yakıt rezervlerini serbest bırakması gerektiğini söylüyor.
ABD, günde yaklaşık 1,5 milyon varil dizel ihraç eder pozisyonda. Dünya tüketiminin yaklaşık yüzde 5’i, küresel ölçekte dizel ihracat pazarının ise hemen hemen yüzde 15’i ABD tarafından karşılanıyor. En büyük tedarikçi.
Bugün itibariyle, küresel ölçekte, günlük 1.5 ila 2 milyon varil arası bir dizel yakıt açığından bahsediliyor.
Dünya pazarına günlük 1.8 milyon varil yakıt sunan körfez bölgesinin bugün için ihracatı 390 bin varil seviyesine düşmüş durumda. Yani açığın çoğu buradan kaynaklanıyor.
Ukrayna’nın Rusya rafinerilerine saldırısı sonrası, Rusya’nın dizel ihracını yasaklaması ile birlikte pazardan çekilen miktar ise günlük 1 milyon varil seviyelerinde. Bu miktarda önemli ama tek başına sebep değil.
Zaten artan fiyatlarla birlikte dünyadaki bütün rafineriler kapasitelerini zorlayarak olabildiğince çok yakıt üretip, yüksek fiyattan satmaya çalışıyorlar. Karlar zirve yapmış durumda.
Artan kapasite kullanımı Basra Körfezi çevresi ve Rusya kaynaklı, yaklaşık 2.5 varil/günlük seviyeyi aşağı çekiyor ama tamamen karşılanamıyor.
Şubat ayında katliamcı İsrail ile birlikte başlattığı İran saldırıları sonrası, İran’a diz çöktürtemeyip beklemedikleri düzeyde gördükleri direniş ile birlikte, Körfez bölgesi ve Hürmüz Boğazı’nın fosil yakıtlar ticaretine neredeyse kapanması, dünyanın içinde bulunduğu dizel krizinin ana sebebi aslında.
Rakamlar alan söylemez ama Trump söylüyor.
Ülkesinde yaklaşan seçimler öncesi, artan enflasyon ve yükselen yakıt fiyatlarının tek sorumlusu benim diyemediği için, bağıra bağıra yalan söylüyor. Ve ekliyor: Bu işin sorumlusu, Rusya rafinerilerini vuran ve yakıt üretimini tehlikeye sokan Ukrayna’dır!
Oysa rakamlar krizin ana sebebinin Körfez bölgesi olduğunu gösteriyor bize. Temel açık oradan kaynaklı ama Trump diyemiyor ki, evet ben sebep oldum ve hala da sürdürüyorum (hatta seçimler sonrası tırmandırmaya devam da edebilir).
Peki Trump ne diyor? “Ukrayna’nın Rus rafinerilerini vurması ana sebep, konuştum vurmayacak bir daha” diyor, ertesi gün Moskova rafinerisine saldırı düzenleniyor. Saldırı emri gibi, gizli mesaj mı veriyor acaba?
Ana sebep Ukrayna, yapma diyorsun ama Ukrayna yapmaya devam ediyor.
Mr. President; siz değil misiniz, Rusya’nın her türlü fosil yakıt ihracatını durdurmaya çalışan, bütün dünyaya almayın diye yasak getiren. Ukrayna rafinerileri vurmasa, yasakladığınız ülkenin ihracat yapmasına mı güveniyorsunuz yani, yasak değil miydi?
Mr. President; siz değil misiniz, o söz geçiremediğiniz Ukrayna’ya, meslektaşınızı başkan yapan. Rusya ile savaşsın diye silah veren, para veren. Sözümü dinlemezsen parayı, silahı keserim diyemiyor musunuz?
Mr.President; sizin ülkenizinkiler de dahil olmak üzere, krizi fırsatı çevirip kasalarını dolduran şirketlere, siz demiyor musunuz, çok kâr ediyorsunuz, yeter artık diye.
Mr.President; bu krizin tek sorumlusu siz ve sizi başkan yapan dev sömürgen şirketler, bize yalan söylüyorsunuz ama bizim bu konuda uzun yıllara dayalı bir tecrübemiz olduğu için, bizi kandıramazsınız.
Bütün dünyaya yalan söylüyorsunuz Mr.President ama biz yemeyiz, şerbetliyiz.