Enerji Günlüğü - Resmi Gazete’de 4 Ağustos’ta yayımlanan "Tarım Arazilerinin Korunması ve Kullanılması Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik" jeotermal kaynaklı sera yatırımlarının sınıflandırmasını netleştiriyor ve başvurulardaki geçiş sorununu çözüyor.
Düzenlemenin doğrudan enerji bağlantılı kısmı, jeotermal kaynaklı teknolojik seraların açık biçimde “tarımsal entegre tesis” olarak yazılması. Bu değişiklik, söz konusu yatırımların tarım arazisi izin süreçlerinde hangi tesis kategorisinde değerlendirileceğine ilişkin belirsizliği ortadan kaldırması amaçlanıyor.
Jeotermal kaynaklı sera yatırımı burada elektrik üretim santrali olarak değil, jeotermal ısının tarımsal üretimde doğrudan kullanıldığı bir tesis olarak ele alınıyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı da düşük sıcaklıklı jeotermal kaynakların sera ısıtmasında kullanılabildiğine işaret ediyor.
Ancak yalnızca tesis adının değiştirilmesine dayanarak yeni bir teşvik, vergi avantajı veya otomatik izin hakkı doğduğuna ilişkin bir yorum yapmak zor. Yönetmelikte değişen metnin böyle bir hak tanımadığı belirtiliyor. Değişiklik daha çok idari sınıflandırma ve başvuru belgelerinin uyarlanması niteliğinde olduğu kaydediliyor.
ESKİ BAŞVURULAR YENİ HAKLAR
Yenilenebilir enerji yatırımları, elektrik iletim hatları ve bazı enerji projeleri tarım arazilerinde “tarım dışı kullanım” iznine tabi olabiliyor. Bu nedenle geçici maddenin enerji yatırımcılarını da ilgilendirdiği ifade ediliyor.
Buna göre bakanlık birimlerine 4 Nisan 2026’dan önce ulaşmış tarım dışı kullanım başvuruları eski yönetmeliğe göre değerlendirilirken, 4 Nisan 2026 ve sonrasında yapılan başvurular ise yeni yönetmeliğe göre değerlendirilecek. Buradaki kritik unsur, yalnızca proje geliştirmeye başlanmış olmasının yeterli olmaması. Metin, başvurunun Bakanlık birimlerine yapılmış olmasını arıyor. Arazi edinimi, bağlantı başvurusu, ön lisans veya başka bir kuruma yapılan başvuru tek başına bu geçiş hükmünden yararlanıldığı anlamına gelmeyebileceği de vurgulanıyor. Kısaca, düzenleme GES yatırımlarına ilişkin arazi kısıtlamalarını kaldırmıyor.
DÜZENLEME NE GETİRİYOR
4 Ağustos 2026 tarihli yönetmelik değişikliği dört temel unsur içeriyor:
- 4 Nisan 2026’dan önce yapılan başvurular eski yönetmeliğe tabi olacak. Tarımsal yapı veya tarım dışı kullanım amacıyla bu tarihten önce Tarım ve Orman Bakanlığı birimlerine yapılmış başvurular, 2017 tarihli eski yönetmelik hükümlerine göre sonuçlandırılacak.
- Bağ evi için gereken arazi büyüklüğü düşürüldü. Asgari arazi büyüklüğü 5 hektardan 2 hektara, yani 50 dekardan 20 dekara indirildi. Ancak bu değişiklik yalnızca bağ evlerine ilişkin kriterini değiştiriyor. Her tarımsal yapı, bungalov veya enerji yatırımı için genel bir 2 hektar eşiği getirmiyor.
- Jeotermal kaynaklı teknolojik seralar ayrı bir yatırım türü olarak tanımlandı. Ek-10/B ve Ek-10/Ç’deki “tarımsal entegre tesis” sınıflandırmasına “jeotermal kaynaklı teknolojik sera yatırımları” ifadesi yerleştirildi.
- Değişiklik 4 Nisan 2026’dan itibaren geçerli olacak. Yönetmelik 4 Ağustos’ta yayımlansa da hükümleri, dört ay geriye yürütülerek 4 Nisan’dan itibaren uygulanacak.
